"Być Narodowi użytecznym" - ale w epoce AI. Uczniowie z gminy Chodzież odkrywają Staszica na nowo

Stanisław Staszic urodził się w Pile w 1755 roku. Był księdzem, filozofem, geologiem, poetą i politykiem. Przez całe życie powtarzał jedno - że człowiek powinien być "Narodowi użytecznym". Dziś, ponad dwa stulecia później, uczniowie ze szkół podstawowych gminy Chodzież zastanawiają się, czy to przesłanie cokolwiek straciło na aktualności. I wychodzi im, że niespecjalnie.

Projekt ruszył z inicjatywy Społecznej Szkoły Podstawowej Dobra Szkoła w Ratajach i objął pięć placówek: szkoły w Oleśnicy, Strzelcach, Zacharzynie i Stróżewie. Honorowy patronat objęła Wójt Gminy Chodzież Kamila Szejner. Kulminacją całego przedsięwzięcia będzie czerwcowa debata oksfordzka - uczniowie stoczą w niej intelektualny pojedynek, który - jak można się domyślić - będzie dotyczył czegoś więcej niż tylko historii.

Zanim jednak do tego dojdzie, dzieci zdążyły już zrobić coś całkiem niezwykłego.

W Szkole Podstawowej im. Marii Skłodowskiej-Curie w Oleśnicy odbyła się lekcja pod hasłem "Być Narodowi użytecznym w epoce AI". Uczniowie podzielili się na grupy i - z pomocą narzędzi sztucznej inteligencji - przeprowadzili wywiad ze... Staszicem. Zadawali mu pytania, formułowali opinie, szukali odpowiedzi na temat odpowiedzialności, nauki i służby społeczeństwu.

Brzmi jak scenka z lekcji historii? Niekoniecznie. Bo przy okazji dzieci uczyły się czegoś, co w 2026 roku jest umiejętnością równie ważną jak czytanie - weryfikowania tego, co AI im powie. Sprawdzały, czy "Staszic" mówi prawdę. I przekonały się, że nowoczesne narzędzia mogą wspierać naukę, ale myśleć za nich nie będą.

Efektem każdej ze szkolnych lekcji był komiks - twórcza, własna interpretacja życia i idei człowieka, który Pilę rozsławił w całej Europie. Dzieci pokazały w nim, że historia nie musi być nudna. Wystarczy ją opowiedzieć inaczej.

To, co wyróżnia te obchody, to skala współpracy. Pięć różnych szkół, pięć miejscowości, wspólny cel. Zajęcia prowadzone są równolegle - każda placówka wnosi coś swojego, ale wszystkie zmierzają w tym samym kierunku: do czerwcowej debaty, w której uczniowie zmierzą się z pytaniami, które Staszic zadawał sobie 200 lat temu. I które my zadajemy sobie dziś.

Gmina Chodzież - jako powiat, w którym Stanisław Staszic się urodził i wychował - ma do tych obchodów szczególny stosunek. To nie jest historia z podręcznika. To historia z sąsiedztwa.